ALERGIJE U DOJENAČKOM PERIODU

images

Alergijske  reakcije  su u porastu u  čitavom  svijetu. Razlozi  su brojni. Zagađenje   čovjekove okoline je sigurno jedan od razloga  učestale pojave  alergijskih reakcija   već u ranom  dojenačkom periodu, ali ne i jedini. Nasljedni, genetski faktori, u nastanku alergije igraju najvažniju ulogu.

Šta je alergija?

Alergija je reakcija obrambenog  sistema organizma  na  neškodljive  supstance, DAKLE  SUPSTANCE KOJE  KOD  OSOBA KOJE NISU  SKLONE  ALERGIJI NE  IZAZIVAJU NIKAVE PROMJENE, prisutne u našoj okolini, koje   se  nazivaju  alergeni.  Alergijska  reakcija  je sasvim nepoželjna reakcija  za  sam organizam alergične osobe,  nastala kao posljedica  pogrešnog reagovanja  obrambenog  sistema. Najveći broj alergena su bjelančevine. U dojenačkom periodu najčešće  su to nutritivni alergeni, odnosno  alergeni koji  dospijevaju   u organizam  putem probavnih organa. To su prije svega neadaptirano mlijeko, odnosno mlijeko drugih  životinja, zatim jaja, naročito bjelance  jajeta. To su   alergeni animalnog  porijekla , ali i  alergeni  koji su prisutni u   povrću, tzv. vegetabilni alergeni i u citrusnim plodovima, naročito limunu i naranči.

Alergeni u organizam dojenčeta mogu dospjeti i putem disajnih organa. To su inhalatorni alergeni. U inhalatorne alergene ubraja se peludi trava, korova i drveća, kućna prašina i različite supstance koje su nakon isparenja dospjele u zrak, kao što su različita sredstva za higijenu podova i drugih površina.

Alergeni  mogu  dospjeti u organizam  dojenčeta i putem kože. To mogu da budu  sredstva za kupanje i njegu bebine kože, deterđent  koji zaostaje nakon pranja  u  rublju, omekšivači  rublja,  ali i boje kojima je dizajnirana odjeća i prekrivači bebe.

Koža i  sluznice  bogate  su  ćelijama koje učestvuju u imunološkom odgovoru.  Zato se prvi simptomi alergije manifestuju upravo na koži i sluznicama.

Koje su najčešće manifestacije alergijske reakcije u dojenačkom periodu

Alergijske  reakcije u dojenačkom periodu možemo grubo podijeliti u one koje se  manifestuju na koži i na  sluznicama.

Promjene  na koži manifestuju se otokom, crvenilom, svrbežom i vlaženjem kože. Najčešće se, ukoliko su razlozi alergijske reakcije nutritivni alergeni, prve  promjene javljaju u okolini usana i na samim usnama, zatim na koži lica, a onda se  prošire  na čitavu kožu. Na otečenoj i upaljenoj koži zatim se javljaju bistri mjehurići, tankog pokrova koji brzo pucaju. TO SU ZNACI ATOPIJSKOG  DERMATITISA.

Alergeni iz hrane, pored  promjena  na  koži, često su udruženi sa grčevima  u trbuhu, proljevom i povraćanjem. Često simptomi od strane probavnih organa  traju duže  vremena, i  sve dok se ne pojave i promjene na koži, kod većine dojenčadi, niti  roditelj, niti  ljekar ne pomišljaju da su razlozi pojave grčeva, proljeva  i povraćanja,  alergeni koji su organizam  dojenčeta dospjeli hranom. Nutritivni  alergeni,  dakle  alergeni koji se unose putem hrane, i jesu najčešći   uzroci nastanka alergijskih manifestacija dojenčeta starijeg od tri mjeseca. Najčešća oboljenja  alergijske  prirode  dojenačkog  perioda  nastala  kao  posljedica  alergije na  alergene  unesene  hranom, su atopijski dermatitis, kontatni alergijski dermatitis i koprivnjača. Ponekada je i iskusnom dermatologu na osnovu  samog izgleda promjena, dakle  samo na  osnovu kliničke slike, teško razlikovati  ova dva oboljenja jer su dosta slična, ako se izuzme koprivnjača koja ima  karakterističan i lako prepoznatljiv izgled.

Ako  su  uzroci  alergijske reakcije inhalatorni alergeni, alergeni koji su u organizam  dojenčeta dospjeli putem disajnih organa, simptomi alergijske reakcije  prisutni  na koži, često su udruženi sa znacima alergije disajnih organa. Promjene  na  koži   slične  su  promjenama  u  toku  alergije na nutritvne  alergene,  ali su često udružene sa curenjem nosa i znacima bronhitisa.

Za  smirenje  alergijskih  promjena kože i sluznica u opštoj terapiji  primjenjuju se  antihistaminici. Važno je zapamtiti  da  se  alergijske promjene  neće  smiriti sve  dotle dok alergen ili alergeni  dospijevaju u organizam. Važno je  da  roditelji  prate ponašanje  djeteta  kako  bi lakše  detektovali sumnjivi  alergen na koji se onda mogu uraditi kožni testovi  i testovi  krvi kako  bi se  sa sigurnošću  tačno  utvrdio alergen. Ukoliko se  dokaže da  je  alergen dospio u organizam putem hrane, dokazanu namirnicu treba izbjegavati u prehrani. Izbjegavanje alergena koji dospijevaju u organizam praktično je nemoguće, ali treba nastojati da se umanji UDISANJE  ALERGENA  stavljanjem VODOM  NAVLAŽENIH  maski na  lice u svim situacijama kada je alergen prisutan u zraku.